Kalenggahanipun pendhidhikan tumraping gesang menika wigati sanget. Amargi namung pendhidhikan ingkang saged dipun dadosaken cepengan ugi gaman kagem ngadhepi obah mosiking jaman.
Lumantar pendhidhikan kita saged ngudhari sakehing reruwet ingkang wonten gesangipun manungsa saben dintenipun. Salejingipun ing pengetan dinten pendhidhikan menika, prayoginipun kita tansah kedah emut dhumateng lelabuhanipun Ki Hajar Dewantara ingkang sampun paring awer-awer kados pundi pendhidhikan ingkang sae.
Ki Hajar Dewantara sampun paring dhawuh menawi pendhidhikan menika boten namung papan pamulangan utawi sekolah kemawon. Amargi ingkang nami pendhidhikan menika saged ditindakaken dhateng pundi kemawon.
Kajawi dhateng sekolahan, pendhidhikan ugi kedah saged ditindakaken dhateng lingkungan masyarakat. Salajengipun Ki Hajar Dewantara ugi nate matur menawi ing alam menika kalenggahanipun murid sarta guru menika sami.
Guru saged sinau dhateng murid, semanten ugi murid ugi kedah sinau dhumateng guru. Kahanan kados mekaten bakal ndadosaken sedaya pihak bakal ngupaya supados dados langkung becik saben dintenipun. Ing perangan sanes, Ki Hajar Dewantara ugi ngemutaken menawi ing jagading pamulangan sedaya pihak saged nindakaken among, asih, sarta asah.